
भारत र श्रीलंकाको संयुक्त आयोजनामा हुन गइरहेको यो विश्वकप शनिबारबाट सुरु हुँदै छ । तर विश्वकप सुरु हुँदै गर्दा बहस- उपाधि कसले जित्ला भनेर होइन, भारत-पाकिस्तानबीचको खेल के हुन्छ भन्नेमा केन्द्रित छ । बंगलादेशको समर्थनमा पाकिस्तानले भारतसँगको समूह चरणको खेल बहिष्कार गरेसँगै विश्वकप पेचिलो मोडमा पुगेको छ ।
बंगलादेशले प्रतियोगितामा सहभागी नहुने निर्णय गरेकाले उसको स्थानमा अन्तर्राष्ट्रिय क्रिकेट परिषद् (आईसीसी)ले स्कटल्यान्डलाई प्रवेश गराइसकेको छ । यस्ता अनेक कारणले यो विश्वकप भूराजनीतिक सकसमा निसास्सिएको छ ।

भारत-पाकिस्तानबीच १५ फेब्रुअरीमा कोलम्बोमा समूह चरणको खेल हुने तालिका छ । तर पाकिस्तान सरकारले विश्वकपमा सहभागी भए पनि भारतसँग नखेल्ने घोषणा गरेकाले यो हाई प्रोफाइल खेल अनिश्चयको बन्दी बनेको छ । पाकिस्तानका प्रधानमन्त्री सेहबाज सरिफले बंगलादेशलाई साथ दिन यो निर्णय लिएको प्रतिक्रिया दिएका छन् ।
बंगलादेशको संघर्ष नयाँ भए पनि पाकिस्तानको संघर्ष विगतकै पुनरावृत्ति हो । सन् २००८ यता भारतले पाकिस्तानमा खेलेको छैन । सन् २००९ मा लाहोरमा श्रीलंकाली टोली सवार बसमा गोलीबारी भएपछि पाकिस्तानले सन् २०१९ सम्म आईसीसीका कुनै पनि अन्तर्राष्ट्रिय प्रतियोगिता आयोजना गर्नै पाएन । यता सन् २००८ को मुम्बई आक्रमणपछि त पाकिस्तानी खेलाडी २००९ यताका आईपीएलमा पनि प्रतिबन्धित भए ।

यता भारतीय टोलीका कप्तान सूर्यकुमार यादवले पाकिस्तानसँगको खेल आफ्नो हातमा नरहेको बताएका छन् । बिहीबार मुम्बईमा भएको क्याप्टेन्स मिटमा सूर्यकुमारले भने - “कोलम्बोका लागि हाम्रो फ्लाइट बुक भइसकेको छ ।”
के हो बंगलादेशसँगको विवाद ?
के भारतले उपाधि रक्षा गर्ला ?
भारतले सन् २००७ मा दक्षिण अफ्रिकामा भएको टी-२० विश्वकपको प्रथम संस्करणको उपाधि जितेको थियो । तर त्यसपछि दोस्रो उपाधिका लागि १७ वर्ष कुर्नुपर्यो । सन् २०२४ मा रोहित शर्माको कप्तानीमा भारतले दोस्रोपटक दक्षिण अफ्रिकालाई हराउँदै टी-२० विश्वकपको उपाधि खडेरी तोडेको थियो । त्यसयता भारत च्याम्पियन भएको केवल १९ महिना मात्र भएको छ । पहिलोबाट दोस्रो उपाधिका लागि १७ वर्षको तपस्या गरेको भारतले के १९ महिनामै उपाधि रक्षा गर्न सक्ला त ? अहिले यो पनि चासोको विषय छ ।
यो विश्वकपमा भारत समूह ‘ए’मा छ । यो समूहमा पाकिस्तान, अमेरिका, नामिबिया र नेदरल्यान्ड्स छन् । शनिबार मुम्बईको वाङ्खडे स्टेडियममा अमेरिकासँग खेल्दै भारतले विश्वकप यात्रा सुरु गर्नेछ ।
भूराजनीतिमा जेलिएको यो विश्वकप नेपालीहरूका लागि भने उत्सवको रूपमा रहेको छ । नेपाल लगातार दोस्रो र समग्रमा तेस्रोपटक टी-२० विश्वकप खेल्दै छ । त्योभन्दा रोचक त नेपालले समूह चरणमै दुईपटकको च्याम्पियन वेस्ट इन्डिज र इङ्ल्यान्डसहित बंगलादेशको स्थानमा आएको स्कटल्यान्ड र विश्वकपमा डेब्यु गरिरहेको इटालीसँग समूह ‘सी’मा भिड्दै छ ।
इङ्ल्यान्डसँग भने सिनियर टिमले पहिलोपटक प्रतिस्पर्धा गर्न लागेको हो । यस्तै इटालीसँग पनि टी-२० अन्तर्राष्ट्रियमा नेपालको पहिलो भेट हुनेछ । फुटबलको लागि प्रख्यात इटालीका टेलिभिजनमा यसपटक क्रिकेट विश्वकपको लाइभ आउनेछ । इटालीका कप्तान वायन मेडसन भन्छन् - ‘फुटबलमा अभ्यस्त पुस्ता अब क्रिकेटमा रमाउने छ । आशा छ यो विश्वकपले नयाँ पुस्तालाई प्रेरित गर्नेछ ।’
विश्वकपअघिको दुवै वार्मअप म्याचमा नेपालले जित हात पारेको छ । यूएईलाई ७ र क्यानडालाई ६ विकेटले हराएको नेपालले यद्यपि डेथ ओभर बलिङमा भने अझै सुधार गर्न आवश्यक देखिन्छ । नेपालको ब्याटिङ भने लयमा छ ।
कप्तान रोहितले टेस्ट राष्ट्रसँग जितनजिक पुगेको भन्दै यो विश्वकपमा आशावादी रहेको उल्लेख गरेका छन् । विश्वकपमा नेपालको लक्ष्य सुपर एटमा पुग्ने हुनेछ । सुपर एटमा पुगेमा अर्को वर्षको विश्वकपमा पनि स्थान पक्का हुनेछ ।
२०२४ को विश्वकपयता २० टिम प्रतियोगितामा सहभागी हुँदै आएका छन् । जसले गर्दा एसोसिएट राष्ट्रले पनि आफ्नो खेल कौशल प्रदर्शन गर्ने अवसर पाएको छ । नेपालसहित योपटक स्कटल्यान्ड, नामिबिया, अमेरिका, इटाली, नेदरल्यान्ड्स, ओमान, क्यानडा र यूएई विश्वकप खेल्ने एसोसिएट राष्ट्र हुन् ।
यसै पनि टी-२० अनुमान गर्न नसकिने फर्म्याट हो । एकै ओभरले पनि खेलको नतिजा उलटपुलट हुन सक्छ ।
श्रीलंका सन् २०१४ को टी-२० विश्वकप च्याम्पियन हो र यस संस्करणको सहआयोजक पनि । तर २०१४ को विश्वकप जितेयता श्रीलंकाको प्रदर्शन सन्तोषजनक छैन ।
यद्यपि सन् २०२१ को च्याम्पियन अस्ट्रेलिया श्रीलंकाका लागि ठूलो चुनौती बन्नसक्छ ।
टी-२० क्रिकेटको कुरा हुँदा सधैँजसो उठ्ने विषय हो- यो फर्म्याट ब्याटरका लागि मात्र हो । हुन पनि, समर्थकहरू जति धेरै चौका र छक्काको वर्षात् भयो त्यति नै उत्साहित हुन्छन् । झन् आईपीएलका कारण त दर्शकले २० ओभरमै ३ सय रन बन्नसक्ने कल्पनासमेत गर्न थालिसकेका छन् ।
तर अफगानिस्तानका कप्तान राशीद खानले भने एउटा बलरको रूपमा यस्तो नसोच्ने धारणा राखे । यदि बलरले राम्रो बल फाले कसैले केही गर्न नसक्ने उनको भनाइ थियो । भारतीय कप्तान सूर्यकुमार यादवले भने बलरप्रति आफ्नो सहानुभूति रहने प्रतिक्रिया दिए ।